In het midden van de zomermaand

De zon straalde, de bloemenkransen waren gevlochten, het picknickveld was gevuld. Wat een heerlijke Sint Jan viering! Het is me toch intens genieten als hele stromen mensen met bloemenkransen op, door de stad fietsen op weg naar Amelisweerd. Het voelt een beetje alsof je bij een geheim genootschap hoort als je de rest van de mensheid je gek ziet aanstaren met je krans op. Ik zit me erom te verkneukelen. Lekker sektarisch en een prachtig gezicht bovendien. Om voor mezelf te spreken: ik vind zo'n picknick met veel kinderen gewoon leuker met bloemenkrans, fles wijn en een vuurtje om overheen te springen. 

Zo gebeurde het dat ik in een gelukzalige roes met volle bakfiets met kleden, manden eten en de kleine freule terug fietste naar de stad. En dat ik toen van het ene op het andere moment om kiepte. BAF. Op het afvalt. Spullen overal. Kind geplet. En net geen auto, thank god, bij het anders altijd zo drukke kruispunt waar we op de grond lagen. Ik weet nog steeds niet wat er gebeurd is, maar ik vermoed dat ik met de velg van het wiel, net een stoeprandje heb geraakt, waardoor we op z'n kant gelanceerd werden. Realitycheck. Van een onaards idyllisch feestje naar het asfalt. Dat was rauw wakker geschud worden uit de midzomernachtsdroom.

Daar we net onze moed getoond hadden door over een vuur te springen, stonden we nu voor een ietswat grotere uitdaging. Gelukkig schoten lieve omstanders te hulp om ons overeind te hijsen, de spullen bij elkaar te graaien en om te kijken of we nog heel waren. Dat bleek een heel eind het geval. De fiets niet. Die duwden we tot een strategisch punt, vlakbij een bushalte. We trokken alle kleren die erin lagen over elkaar aan, sjouwden alle tassen en spullen mee en vervolgden manmoedig onze weg met de bus tot we vlakbij huis waren. Eind goed al goed. 

Iemand op Insta zei me ooit, na het zoveelste mislukte verhaal/ avontuur dat ik deelde: Het Leven Van Marrit Is Nooit Saai. En zo is het. Die zet het nu in als geuzenstrijdkreet als er weer eens wat mis gaat. Nooit saai! 

Hoe de bloemenkransen de vorige jaren stonden, zie je HIER 
(weet je nog, met het jaar dat het niet doorging, en toen baby Otto ook een krans had)

Draken verslaan

Hier volgt een staaltje snelle zelfoverpeinzing. (Dat van die vakantieserie lukt even niet. Daarvoor staat er te veel deadlines op het programma. Het komt. Beloofd.) We leven in een snelle wereld. Zelfs de kleine freule heeft er last van. Die zei vorige week tegen me:  'Ik vind dat tijd altijd te snel gaat.' 

Een waarheid waar ik me nogal in kan vinden. Vooral de tijd om leuke dingen te doen. Of even niks doen. Of slaaptijd. Er blijft weinig tijd over om nou eens goed te bedenken hoe dingen in elkaar zitten. Of zouden moeten zitten. In plaats daarvan ben ik meestal op zoek naar mijn huissleutels, onbeschimmelde broodtrommels, de luizenkam, of de luizen zelf (Ja. Jakkes.) of de juiste zinnen om mijn teksten te schrijven. 

Het leuke van mijn werk is dat ik me telkens in andere onderwerpen mag verdiepen. Zo zat ik vorige week in het Catharijne Convent met een mevrouw te praten over de tijd van de reformatie. En dat- ie eigenlijk wel op deze tijd lijkt. Oorlogen, ellende, uitzichtloze problemen. Alsof het eind der tijden nadert, zo dacht men toen. Het veroorzaakte de reformatie. Met hulp van brieven van Maarten Luther (die op deurposten werden gespijkerd, dat was nog eens grandioze verspreiding van een boodschap!) kwamen veel mensen tot de conclusie dat ze heus niet precies hoefden te denken en te doen zoals de kerk het ze voorschreef. Maar dat ze hun eigen mening mochten hebben. Hun eigen gedachtes, geloof, aanpak. Als ze maar in het reine waren met zichzelf (en God, want dat geloof zat toen doordrenkt in alles.) 

Samen met die mevrouw kwam ik tot de conclusie dat veel hetzelfde lijkt, maar ook niet te vergelijken is. De wereld is nu zo snel. Belangrijke boodschappen vliegen je op de oren op internet, tegelijk met poezenfilmpjes, glamourjurken en rare babynamen. Zie daar maar eens een hogere boodschap uit te halen. Het is nu veel en veel moeilijker om bij jezelf je blijven, je aan iets vast te houden. Kerken zitten vol bejaarden, de boodschap sluit niet meer aan. Maar wat is er dan wel? Zij vertelde dat in de middeleeuwen de kerk de tijd bepaalde. Er waren geen uurwerken, alleen de kerkklok luidde en vertelde je waar het tijd voor was. Als de zon onderging, was de dag voorbij, en als het herfst, winter, lente of zomer werd, dat was dat wat belangrijk was. De seizoenen, met de bijbehorende feesten, het ritme van het leven. Zelfs zonder hogere boodschap al heel erg vervullend en zingevend. 

De volgende dag stapte ik op het schoolplein van onze vrije school een soort parallelle wereld in. Rechtstreeks de middeleeuwen in zou je kunnen zeggen... Er was een smid aan het smeden, het spinnenwiel spon, er werd graan gedorst, die korrels waren groepjes kinderen aan het wannen (ik weet niet eens wat dat is) en daarna werd er druk gemalen. Vers geoogste appels werden appelsap met een grote pers waaraan wel vijf handjes tegelijk trokken. Groepjes kinderen bekeken alles of het doodnormaal was, klommen maar eens in waanzinnig hoge boom en aten daarna een feestelijke pannenkoek, ter ere van dit Michaelsfeest. Een feest om stil te staan bij de tijd van oogsten. Maar ook om het verhaal van Michael en de draak te vertellen. Een draak zo indrukwekkend, maar toch overwonnen. (In de kleuterklas spuwde een draak van klei elke ochtend vuur. Hoe fijn kan je dag beginnen?) 

Die draak is er niet zo maar. Het is er een die in ons allemaal zit. De twijfels, angsten en gedachten die we allemaal voelen. Juist in deze tijd wat sterker, na een heerlijke zomer buiten zijn, ben je nu weer overgeleverd aan jezelf. Met moed ten strijde trekken tegen je eigen draken, dat is wat ons te doen staat.  

Het is zo stom, maar elke keer zo tussen ogenschijnlijk simpele handelingen, symbolen of liedjes, word ik diep geraakt. Sta ik weer tranen weg te slikken, midden in de kleuterklas. Is dat niet waar het deze wereld aan ontbreekt? Stil te staan bij het moment waar we zijn in het jaar? Waar je zelf bent als mens? En al het moois te vieren? Graan is per slot van rekening nog steeds graan waar we brood van bakken, appels moeten we nog steeds plukken en tot lekkere dingen omtoveren en schapen geven nog steeds wol waar we warme kleren van kunnen maken. Echt. Zoveel is er nou ook weer niet veranderd in 500 jaar. 

En nu ga ik me maar eens aan mijn eigen grootste draak wijden: de discipline en doorzettingskracht om al die deadlines te halen zonder dat ik nachten door hoef te werken. Wie weet versla ik hem ooit. Ten strijde! 

Sint Jan- de regenman

Iedereen die mij een beetje kent, weet dat ik een sucker voor tradities ben. Ik hou ervan als dingen terugkomen. Dingen die mooi zijn, waar je je elk jaar weer op kunt verheugen. De halve perziken uit blik met cranberrysaus met kerst, een uitzinnig gedekte ontbijttafel als er iemand jarig is, en alles wat met sinterklaas te maken heeft. Ik hou er van. Het zijn gelukjes. 

Zo heb ik aan mijn rijtje 'lievelingsdingen in het leven' een paar dingen toegevoegd sinds twee jaar geleden de grote freule naar school ging. Zo bleek ik ineens immens veel gevoelens voor het pinksterfeest te hebben, omdat iedereen dan in het wit naar school mag en om een meiboom gaat dansen, terwijl ze ijl liedjes zingen. Héérlijk! Of Sint Maarten, dat had ik een paar jaar geleden nog nooit gevierd, maar sinds ik een paard bij kaarslicht onder de dom zag met een ridder erop wiens mantel echt in tweeën gesneden werd, wil ik hem nooit meer in mijn leven missen. En dan ook een echt hoogtepunt voor iemand die altijd al in een Astrid Lindgren boek wilde wonen: het Sint Janfeest. De langste dag van het jaar, bloemenkransen in het haar, samen zingen en eten en over vuur springen en eindigen bij een toneelstuk onder een boom. Beter wordt het volgens mij niet. Pure magie. Maar! Maar... Er komt een maar. 

Sint Jan kwam ineens niet dit jaar. Dat had ik nog niet bedacht. Dat tradities ook niet kunnen doorgaan. Ik werd een klein dreinend, recalcitrant kind. Ik wilde mijn feest! Kon mij het schelen dat het wel eens zou kunnen gaan onweren. Over het vuur zouden we springen! Kom op! Maar nee, de boel werd afgeblazen door school. En die avond? Was het bloedheet, zon en in de verste verte geen bui te bekennen. Natuurlijk. Maar feest was het niet. Al zat ik in een park, heel vastberaden te picknicken. Het was toch niet hetzelfde. 

De week erna zouden ze het opnieuw proberen. De buienradar liet dagen aaneen alleen maar regen, regen, regen zien. Ik zag de bui al hangen. (Haha. Sorry. Maar haha.) En twee uur van te voren zag school dat ook. Al miezerde het alleen maar een beetje, het feest ging weer niet door. Daar zat ik dan. Met al mijn zin en verheugingen en alles. Poef. 

Nou goed, lang verhaal kort. Ik was er zo chagrijnig van, dat ik gewoon toch bloemenkransen ging maken. Want waarom ook niet? En toen nodigde ik mezelf ook nog eens uit op een pannenkoekenfeestje bij een schoolvriendinnetje van de freules, want gedeelde smart is halve smart. Zo kregen we toch een beetje zomergevoel terug. Wat misten we nog?  

Juist! Vuur om over te springen! En dat bleek daar gewoon voorradig, al was het in houten vorm. Gesprongen werd er...

 Magie moet je zelf maken. En feest ook. Met je regen...

Wees vrij mijn liefjes

Niet vaak genoeg zeg ik het de freules: wees vrij mijn liefjes. Wees vrij in wat je wil, denkt, doet, kan, bent. Wees jezelf. Het is geen gegeven in deze wereld dat je vrij mag zijn. Ze zouden me nogal gek aankijken als ik dat soort onzin ga uitkramen. Vrij? Betekent dat dat je niet naar school hoeft? 

De meisjes zien het nog niet, maar ik zie ze steeds meer op hun pad opstapelen: verwachtingen. Ze moeten zo langzamerhand mee gaan doen in de maatschappij. Zich gedragen. Presteren. Voorbeeldig, slim, aardig, beleefd en conform de leercurves zijn. En daarmee stapje voor stapje hun vrijheid en eigenheid inleveren. Ik zou ze zo graag zo lang mogelijk zonder deze last houden. Vrij en wild. Het volwassen leven duurt nog zo lang.                  

Ik besef me dat het mijn gevoel is dat ik graag hun onbevangenheid wil vasthouden. Zij strijden er niet tegen. Alleen tegen mij als ik met onzalige ideeën kom. Zoals daar zijn: op tijd uit bed komen, aankleden, aan tafel blijven zitten of je ontbijt binnen afzienbare tijd opeten. Tot zover hun NOT to do lijst. In de rest van de wereld storten ze zich vol enthousiasme. En dat maakt mij de bewaker van die verwachtingen waar ik mezelf zo tegen verzet. 

Dat zal het lot van een moeder zijn. Dat je met lede ogen moet aanzien dat ze echt groter groeien. Dat ze gaan meemaken wat jij al hebt meegemaakt. Dat ze dezelfde worstelingen moeten ondergaan, de onzekerheden, dat ze dingen moet doen die ze helemaal niet willen of willen leren. Wat zou ik ze daar graag tegen beschermen. Het zal niet gaan. Het hoort erbij. 

Na de zomervakantie komt de eerste grote stap in het 'echte' leven: mijn grootste freule wordt een eerste klasser, zoals dat heet op de Vrije School. Het leren gaat beginnen, aan een eigen tafeltje dat uitkijkt op het schoolbord. Heel echt, heel serieus. Elke dag gaat er meer kennis in haar hoofd gestampt worden. Ze is er klaar voor. Zij wel. 

Wat een geluk dat ze dan op een school zit die om te beginnen het woord 'Vrij' in zijn naam heeft. Totaal misleidend voor de meeste volwassenen trouwens. Die zien een anarchistische school voor zich waar de kinderen zelf mogen bepalen wat ze doen. Niets is minder waar. Klassikaal onderwijs is het. Met een heel duidelijk, vol en vaststaand leerprogramma. Maar ook heel rijk, en vrij in die zin dat er aandacht is voor het ontwikkelen van het eigen kind doordat er veel meer vakken aangeboden worden dan rekenen en taal. Ik hoop dat ze het een feest gaat vinden. En dat ze met net zoveel enthousiasme, levensvreugde en geluk straks in de schoolbanken klimt, zoals op de pony op deze foto's. (En vooruit, op termijn is het best wel leuk als ze straks kan lezen wat ik zoal over en voor haar schrijf...) 

Daar gaat ze...

Vandaag was zo'n dag waar al maandenlang voor wordt afgeteld. Waar we kalenders vol stickers voor hebben geplakt. Een dag die je wist dat zou komen. En hij was eindelijk daar. Ianthe mocht voor het eerst wennen op school. Kijk, de vorige keer dat er zo'n dag was, ging niet alleen Savine wennen. Wij gingen ook wennen. Als nieuwbakken schoolouders. We waren minstens net zo zenuwachtig als de verse kleuter. En deden er een jaar over om ons te schikken in het strikte schoolregime van het op tijd komen, brooddozen inpakken en het immer denken aan de eindeloze benodigdhedenlijst met 'vandaag nemen de kleuters een speelgoedje/bloem/vakantieschelp/lege jampot/euritmietjes/bloemenkrans/uitgeholde pompoen/hun lievelings voorleesboek mee'. Kortom, we zijn zelf een beetje tot de oudste kleuters gaan behoren zoals dat heet. Maar vandaag kwam er een nieuw kleutertje bij. 

Sjonge, ik kan me de vorige wendag nog goed herinneren; hyperzenuwachtig kind, dat intens verlegen werd en daarna kapot was.(dacht ik, maar ik las het net na, maar bleek ik toch het meeste weer vergeten te zijn hoor. Alleen die buien. Maar ach, die heeft ze nog steeds.)  Vandaag was het tegenovergestelde. Nou wist ik al dat de zusjes niet op elkaar lijken. Maar dat het voor een tweede kind zo anders kan zijn om zo'n grote stap te nemen wist ik niet. Daarom, een dagverslag. Want zeg nou zelf. Wanneer ga je nog een keer in je leven voor het eerst naar school?

Vanochtend. De kleren liggen klaar. Vandaag is niet alleen wendag, de schoolfotograaf komt ook nog eens. Dus iets matchends en zonder vlekken is gewenst. De kleine freule weigert net als elke ochtend om 1. uit bed te komen ('Het is zo lekker warm!') en 2. andere kleding dan haar pyjama aan te trekken ('Koud!KOUD! Kooooouuuuuddd. Neeeeeee!') maar uiteindelijk slagen we er toch in om zonder al te veel geweld (grapje. GRAPJE) het kleine ding in kleren te proppen. Het maakt haar niet uit, als ze het maar niet zelf hoeft te doen. Wonder boven wonder: haren borstelen en vlechten en ontbijten gaat bij wijze van uitzondering zonder protest. Ze huppelt en vliegt en is dolgelukkig met haar ingepakte rugzak. 

Kijk. Zo ging ons zonnetje de deur uit: 

 En zo zonnig haalde ik haar ook weer op... 

Al begon ze niet zo stoer en zelfverzekerd. Dralend bij de jassen, een duim in haar mond in de kring. Haar ogen puilden bijna uit haar hoofd om alles in zich op te nemen. De namen, de liedjes, de gebaren...

Maar toen had Ianthe geluk. Vader/timmerlief had een vertelstaf gemaakt voor in de klas. Nu moest hij natuurlijk wel vertellen hoe hij aan die staf kwam. Een mannetje in het bos gaf hem de gouden bol bovenop de staf. Die blijft alleen glimmen als je hem elke dag een verhaal vertelt. En de tak komt van een oeroude boom die alles al een keer gehoord heeft. Nu zou je zeggen, een spannend verhaal, de klas onder de indruk, je zit voor het eerst in de kring en dan hou je je op de achtergrond. Nou ja, dat deed de kleine freule dus niet. Ze voelde zich wel thuis. Zo'n verhaal hoort ze dagelijks, dus van enthousiasme sprong ze maar eens een paar keer van haar stoel en vertelde even de hele klas hoe we die oude tak nou toch hadden gevonden. 

En zo maar, alsof het doodnormaal was, stond ze daarna op om met haar zus deeg te kneden voor de broodjes die ze in de klas gingen bakken. Ik wierp haar nog maar eens een kus toe en droop af, naar huis. Dat was dat. 

Drie uur later kreeg ik me toch op m'n kop dat ik er alweer was! Bovendien had ze een speelafspraak gemaakt, dus hoe moest dat nou toch?  

Op de weg terug naar huis zei ze achterop de fiets: 'Mam, mag ik zo alles vertellen wat ik heb beleefd?' Arm ding. Al anderhalf jaar hoort ze de verhalen van haar zus aan, al anderhalf jaar vraagt niemand aan haar met wie ze heeft gespeeld en wat ze heeft gedaan. Het is haar beurt. Minutieus vertelde ze haar dag. Van de appel die de juf tot een ster omtoverde, van de vriendin die ze gemaakt had (haar doel is het leven is volgens mij vooral om alle meisjes waar Savine niet meer speelt tot haar vriendin te bombarderen) waar ze buiten mee ijselfje had gespeeld (dan moet je dansen en zweven) tot aan het maken van een brood toe. Het was geen opgave, maar een verrijking. Ze hoort erbij, ze snapt het en heeft me er toch een partijtje zin in! 

Omdat bijzondere dagen goed gevierd moeten worden, gingen we 's middags high tea-en bij onze kachel. Geen geschreeuw, niks hysterisch, geen kapot meisje. Twee vrolijke gezellige dochters.

De enige die echt moet wennen is dus wederom: Moeder. Aan haar superknappe dochter, die het gewoon wel even allemaal doet. Sjonge...

Oh heerlijke zomer!

Oh prachtige zomeravond

onder bomen in de avondzon.

Vol kleedjes heerlijk eten

en kindjes gekroond.

Ijl gezang 

het vuur gaat aan

we dansen om elkaar.

En dan tot slot

een  toneelspektakel

over liefde, list en geluk. 

En geluk dat is het. 

Oh prachtige zomeravond,

wat meer kan er zijn dan dit?

Sint Jan geluk versierd met bloemenkransen. 

Dichterbij een Bolderburenbestaan ga ik nooit komen...